Kredyty waloryzowane (denominowane i indeksowane) do waluty obcej pojawiły się w Polsce pod koniec lat 90., jednak szczyt ich popularności można szacować na lata 2006-2008, kiedy to udzielono najwięcej tzw. kredytów frankowych (waloryzowanych do franka szwajcarskiego).
Kredyty frankowe zyskały popularność w latach 2006–2008 dzięki niższemu oprocentowaniu (LIBOR vs. WIBOR) i niższym ratom niż w PLN. Dla wielu były jedyną szansą na własne mieszkanie. Banki nie informowały o ryzyku kursowym, a kredytobiorcy ufali w stabilność franka i uczciwość instytucji finansowych, nieświadomi ukrytych klauzul abuzywnych.
Dlaczego jednak kredyty we franku szwajcarskim były tak popularne w Polsce?
Przede wszystkim kredyty frankowe były po prostu tańsze. Porównując parametry takiego samego kredytu w PLN i w CHF łatwo można było zauważyć, że przy kredycie frankowym będziemy płacić niższą miesięczną ratę, a to dla większości kredytobiorców jest najistotniejsze. To właśnie nad tym czy nasze dochody wystarczą na comiesięczną ratę zastanawiamy się najbardziej.
Co więcej, z uwagi na „taniość” takiego kredytu dla wielu osób to była jedyna możliwość by kredyt otrzymać, ponieważ nie mieli oni zdolności kredytowej by otrzymać kredyt w złotówkach (a przynajmniej nie w takiej kwocie jaka była im niezbędna). Mając więc do wyboru nie otrzymać kredytu wcale, a otrzymać go w CHF i mieć własne wymarzone mieszkanie czy dom … wówczas wydawało się to oczywiste.
Co wypływało na to, że takie kredyty były tańsze?
Odpowiedź jest prosta – oprocentowanie.
Kredyty hipoteczne w Polsce oprocentowane są zmienną stopą oprocentowania. Zmienna stopa oprocentowania składa się z dwóch składników – stawki referencyjnej (zmiennej) oraz marży (stałej).
Oprocentowanie kredytów w walucie polskiej oparte jest o stawkę referencyjną WIBOR, natomiast oprocentowanie „kredytów frankowych” oparte było o stawkę LIBOR.
Wartość LIBOR była znacznie niższa niż wartość WIBOR. Dla zobrazowania tej różnicy w poniższej tabeli przedstawiono średnią wysokość stawki LIBOR 3M oraz WIBOR 3M w latach 2006-2008:
| Rok | LIBOR 3M | WIBOR 3M |
| 2006 | 1,58% | 4,21% |
| 2007 | 2,54% | 4,74% |
| 2008 | 2,57% | 6,36% |
Zatem w przypadku porównania dwóch kredytów w PLN i CHF, gdzie o takiej samej kwocie kredytu, udzielonego na taki sam okres, przy takiej samej wysokości marży kredyt to właśnie stawka referencyjna wpływała na ostateczny koszt kredytu.
Oczywiście dziś już wiemy, że takie kredyty nie tylko zawierały klauzule niedozwolone (z uwagi na stosowanie kursu franka ustalanego przez bank), ale też wiązały się ze znacznym ryzykiem kursowym, w tamtym czasie jednak kredytobiorcy nie byli o tym ryzyku informowani, a frank szwajcarski był uważany za najbardziej stabilną walutę, co niejednokrotnie podkreślali pracownicy banków wahającym się kredytobiorcom.
Zatem kredytobiorcy zapewnieni przez bank o braku ryzyka i stabilności waluty, a jednocześnie widząc tak dużą różnicę w cenie wybierali po prostu produkt tańszy (albo jedyny w ofercie na jaki było ich stać).
Pamiętajmy jednak jeszcze o jednym aspekcie – wówczas banki uważane były za instytucje zaufania publicznego i większość kredytobiorców nawet nie brała pod uwagę, że oferowany im produkt może być produktem niebezpiecznym.
