Wiele osób, które prowadziły działalność gospodarczą, po jej zakończeniu nadal zmaga się z długami powstałymi w czasie jej wykonywania. W takiej sytuacji pojawia się pytanie: czy były przedsiębiorca może ogłosić upadłość konsumencką?
Przez wiele lat możliwość ogłoszenia upadłości konsumenckiej przez byłego przedsiębiorcę budziła poważne wątpliwości i często kończyła się oddaleniem wniosku przez sąd. Obecnie jednak – po istotnych zmianach w prawie upadłościowym – sytuacja osób, które zakończyły działalność gospodarczą i pozostały z długami, uległa zasadniczej poprawie.
Upadłość konsumencka a upadłość przedsiębiorcy – dlaczego status ma znaczenie?
Prawo upadłościowe wyraźnie rozróżnia dwie kategorie dłużników:
- osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą,
- osoby fizyczne nieprowadzące działalności gospodarczej (konsumentów).
Oznacza to, że upadłość konsumencka osoby prowadzącej działalność gospodarczą wciąż nie jest dopuszczalna, jeśli działalność gospodarcza nadal figuruje w CEIDG lub KRS – nawet jeśli faktycznie nie jest już prowadzona. W takiej sytuacji właściwą ścieżką pozostaje upadłość przedsiębiorcy.
Dopiero po skutecznym zakończeniu działalności gospodarczej osoba fizyczna uzyskuje status konsumenta i może rozważać złożenie wniosku o upadłość konsumencką – nawet jeśli jej zobowiązania powstały w związku z prowadzoną wcześniej firmą.
Upadłość konsumencka po zakończeniu działalności gospodarczej – kiedy jest możliwa?
Zakończenie działalności gospodarczej nie zawsze oznacza koniec problemów finansowych. Wręcz przeciwnie – bardzo często dopiero po wykreśleniu wpisu z CEIDG ujawnia się pełna skala zadłużenia.
Były przedsiębiorca może złożyć wniosek o upadłość konsumencką, jeżeli łącznie spełnia następujące warunki:
- jest osobą fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej,
- znajduje się w stanie niewypłacalności, czyli nie jest w stanie regulować swoich wymagalnych zobowiązań.
Co istotne, źródło zadłużenia nie ma decydującego znaczenia – długi mogą pochodzić zarówno z działalności gospodarczej, jak i z zobowiązań prywatnych.
W jaki sposób były przedsiębiorca może ogłosić upadłość konsumencką?
Procedura upadłości konsumenckiej byłego przedsiębiorcy przebiega zasadniczo tak samo jak w przypadku innych osób fizycznych, jednak sąd zazwyczaj bardziej wnikliwie analizuje sytuację dłużnika, w szczególności historię prowadzenia działalności gospodarczej oraz okoliczności powstania zadłużenia.
Wniosek o ogłoszenie upadłości konsumenckiej składa się do sądu rejonowego – wydziału gospodarczego ds. upadłościowych. We wniosku należy m.in.:
- opisać okoliczności powstania niewypłacalności,
- wskazać zobowiązania powstałe w trakcie prowadzenia działalności gospodarczej,
- wykazać, kiedy i w jaki sposób doszło do zakończenia działalności.
Sąd bada, czy wnioskodawca faktycznie jest byłym przedsiębiorcą oraz czy spełnia przesłanki do ogłoszenia upadłości osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej.
Najczęściej zadawane pytania
W jaki sposób były przedsiębiorca może ogłosić upadłość konsumencką?
Po skutecznym zakończeniu działalności gospodarczej i wykreśleniu wpisu z CEIDG, składając wniosek do sądu właściwego dla miejsca zamieszkania.
Jakie są zasady upadłości konsumenckiej dla byłych właścicieli firm?
Zasadniczo takie same jak dla innych konsumentów, z tym że sąd dokładniej analizuje okoliczności powstania zadłużenia.
Co się zmienia w postępowaniu upadłościowym, gdy osoba była przedsiębiorcą?
Postępowanie obejmuje również długi firmowe, a syndyk bada historię prowadzenia działalności.
Jakie obowiązki ma były przedsiębiorca w postępowaniu upadłościowym?
Musi działać transparentnie, współpracować z syndykiem i respektować decyzje sądu, w tym ewentualny plan spłaty.
