Skrót publikacji – naciśnij
Sąd Najwyższy wyznaczył na 30 lipca 2025 r. posiedzenie w sprawie III CZP 15/25, obejmujące pięć kluczowych pytań dotyczących sankcji kredytu darmowego (m.in. badanie z urzędu, termin, RRSO, klauzule abuzywne). Jednak zamiast podjęcia uchwały, postępowanie zostało zawieszone do rozstrzygnięć TSUE w powiązanych sprawach.
Sąd Najwyższy stanie przed zadaniem rozstrzygnięcia fundamentalnych kwestii dotyczących tzw. sankcji kredytu darmowego, która jest uregulowana w art. 45 Ustawy o Kredycie Konsumenckim. Na dzień 30 lipca 2025 roku, o godzinie 10:00, wyznaczono posiedzenie w sprawie o sygnaturze III CZP 15/25, podczas którego Sąd Najwyższy pochyli się nad pięcioma kluczowymi pytaniami zadanymi przez Sąd Okręgowy w Poznaniu. Ich interpretacja będzie miała ogromne znaczenie dla tysięcy konsumentów posiadających kredyty konsumenckie i potencjalnie roszczących sobie prawo do spłaty jedynie pożyczonego kapitału.
Czym jest sankcja kredytu darmowego?
Sankcja kredytu darmowego to mechanizm prawny uregulowany w art. 45 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, który pozwala konsumentowi spłacać kredyt bez odsetek i innych kosztów kredytu, jeśli kredytodawca naruszył określone obowiązki informacyjne zawarte w ustawie.
Pytania zadane Sądowi Najwyższemu przez Sąd Okręgowy w Poznaniu dotyczą szczegółowej interpretacji tego przepisu, a ich rozstrzygnięcie może ujednolicić orzecznictwo w Polsce i wpłynąć na dalsze postępowania sądowe.
Jeśli zastanawiasz się, jak krok po kroku dochodzić sankcji kredytu darmowego, przeczytaj nasz szczegółowy poradnik!
Kluczowe Kwestie do Rozstrzygnięcia przez Sąd Najwyższy (III CZP 15/25):
Sąd Najwyższy stanie przed wyzwaniem polegającym na wyjaśnieniu spornych zagadnień występujących na gruncie tzw. sankcji kredytu darmowego. Do zagadnień tych należą:
- Zakres Badania Sądowego a Oświadczenie Konsumenta:
- W pierwszej kolejności Sąd Najwyższy ma odpowiedzieć, czy sąd z urzędu ma obowiązek zbadać wszystkie możliwe naruszenia ustawy uzasadniające sankcję kredytu darmowego, nawet te, których konsument nie wskazał w swoim pisemnym oświadczeniu. Innymi słowy, czy sąd może wyjść poza to, co napisał kredytobiorca w piśmie do banku, czy jest związany tylko treścią tego oświadczenia.
- Termin Wygaśnięcia Uprawnienia:
- Drugie pytanie dotyczy interpretacji terminu „roku od dnia wykonania umowy”, po upływie którego wygasa uprawnienie do skorzystania z sankcji kredytu darmowego. Czy chodzi o moment, w którym bank spełnił swoje świadczenie (udzielił kredytu), czy też o moment, w którym zarówno bank, jak i konsument w pełni wykonali swoje zobowiązania (czyli kredyt został całkowicie spłacony przez konsumenta).
- Abuzywność Postanowień a Sankcja Kredytu Darmowego:
- W dalszej kolejności Sąd Najwyższy rozważy, czy samo stwierdzenie, że określone postanowienia umowy kredytu są niedozwolone (tzw. klauzule abuzywne) i przez to nie wiążą konsumenta, jest wystarczającą podstawą do zastosowania sankcji kredytu darmowego.
- Oprocentowanie Kosztów Pozaodsetkowych:
- Kolejne pytanie dotyczy dopuszczalności naliczania oprocentowania kapitałowego od tych części kredytu, które zostały przeznaczone na pokrycie pozaodsetkowych kosztów, takich jak prowizje.
- Błędne RRSO i Całkowita Kwota do Zapłaty przez Oprocentowanie Prowizji:
- Ostatnie pytanie jest ściśle powiązane z poprzednim. Dotyczy ono sytuacji, w której błędne wyliczenie RRSO (Rzeczywistej Rocznej Stopy Oprocentowania) oraz całkowitej kwoty do zapłaty wynika wyłącznie z tego, że bank oprocentował pozaodsetkowe koszty kredytu. Sąd Najwyższy ma rozstrzygnąć, czy takie uchybienie stanowi podstawę do zastosowania sankcji kredytu darmowego.
- Więcej o wymaganych dokumentach i przykładach błędów przeczytasz w artykule Jakie dokumenty są potrzebne do zgłoszenia Sankcji Kredytu Darmowego
- Ostatnie pytanie jest ściśle powiązane z poprzednim. Dotyczy ono sytuacji, w której błędne wyliczenie RRSO (Rzeczywistej Rocznej Stopy Oprocentowania) oraz całkowitej kwoty do zapłaty wynika wyłącznie z tego, że bank oprocentował pozaodsetkowe koszty kredytu. Sąd Najwyższy ma rozstrzygnąć, czy takie uchybienie stanowi podstawę do zastosowania sankcji kredytu darmowego.
Co Dalej? Oczekiwanie na decyzję Sądu Najwyższego
Posiedzenie Sądu Najwyższego w dniu 30 lipca 2025 roku jest wyczekiwanym wydarzeniem, które może przynieść długo oczekiwaną jasność w sprawach sankcji kredytu darmowego. Odpowiedzi na te pytania wpłyną na kierunek orzecznictwa sądów niższych instancji i będą miały bezpośrednie konsekwencje dla wielu konsumentów i banków.
Stanowisko Sądu Najwyższego może okazać się pierwszą zapowiedzią tego, co czego nas w niedalekiej przyszłości. Mianowicie chodzi odpowiedź na pytania prejudycjalne zadane Trybunałowi Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawach C-566/24, C-744/24 oraz C-831/24.
Jeśli chcesz wiedzieć, czy w Twojej umowie kredytowej znajdują się błędy, które mogą umożliwić zastosowanie sankcji kredytu darmowego, kancelaria prawna w Toruniu pomoże Ci w analizie dokumentów, ocenie szans na skuteczne dochodzenie roszczeń oraz przygotowaniu niezbędnych pism procesowych.
Zobacz także: